سرمایه‌گذاری نامشهود و اقتصاد: نگاه بانک مرکزی

سخنرانی دکتر فریتزی کوهلر-گایب، عضو هیئت اجرایی دویچه‌بانک، در مراسم جهانی رونمایی از World Intangible Investment Highlights 2026 در ژنو در 8 ژوئیه 2026 ارائه شد. او رشد قابل توجه سرمایه‌گذاری نامشهود و جایگاه آن در اقتصاد امروز را بررسی کرد و گفت که از سال 2008 سرمایه‌گذاری نامشهود بیش از سه برابر سریع‌تر از سرمایه‌گذاری فیزیکی رشد کرده است و سهم آن از الناتج داخلی ناخالص به 12.8 درصد می‌رسد در حالی که سرمایه‌گذاری ملموس 11.8 درصد است؛ یعنی جهان امروز بیش از اشیا به ایده‌ها سرمایه‌گذاری می‌کند.

او همچنین به این نکته پرداخت که دولت‌ها و نهادهای مرکزی باید با داده‌های معتبر و دقیق پشتیبان تصمیم‌گیری باشند. در این چارچوب، سه پرسش اصلی مطرح شد: تأثیر افزایش اهمیت دارایی‌های نامشهود بر انتقال سیاست پولی، اثر آن بر ثبات مالی، و نحوه پاسخ به این چالش‌ها توسط نهادهای عمومی.

در بخش‌های پایانی، به موضوع اندازه‌گیری و داده‌های بهتر اشاره شد. گزارش World Intangible Investment Highlights 2026 از وجود 62 درصد سرمایه‌گذاری‌های نامشهود که در آمار رسمی ثبت نمی‌شوند، خبر می‌دهد. همچنین نمونه‌هایی از اروپا و آلمان نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری نامشهود در آلمان حدود 4 درصد در سال رشد کرده است و فاصله آن با سرمایه‌گذاری فیزیکی هر سال بیش‌تر می‌شود. برای بهبود سیاست‌ها، تکمیلی‌هایی همچون بهبود ارزیابی و تامین مالی دارایی‌های معنوی مانند مالکیت فکری معرفی شد.

نکات کلیدی

• دارایی‌های نامشهود به دلیل دشواری ارزیابی و وثیقه‌پذیری محدود، کانال اعتبار را در برابر سیاست پولی ضعیف‌تر می‌کنند و واکنش سرمایه به تغییر نرخ بهره به ویژه برای شرکت‌های تازه‌نفس و کوچک کمتر است
• تغییر ترکیب پرتفوی بانکی به سمت دارایی‌های با وثیقه کمتر برای دارایی‌های نامشهود می‌تواند ثبات مالی را به چالش بکشد و نیازمند ملاحظات ماکروپرودنشال مانند ذخیره ضدچرخه‌ای است
• لزوم بهبود داده‌ها و اندازه‌گیری دارایی‌های نامشهود، زیرا حدود 62 درصد از سرمایه‌گذاری‌های نامشهود در آمار رسمی ثبت نمی‌شوند و این امر برای calibrating ابزارهای سیاستی حیاتی است
• نمونه‌های تجربه‌داده‌شده مانند کاهش سهم وام‌های تجاری و افزایش وام‌های مسکن در بانک‌های آمریکا نشان می‌دهد که دارایی‌های نامشهود می‌توانند مدل ریسک بانکی را تغییر دهند
• بهبود ارزیابی و تامین مالی دارایی‌های نامشهود، مانند استفاده از مالکیت معنوی به عنوان وثیقه و تقویت چارچوب‌های سیاستی در این حوزه می‌تواند به نزدیک‌تر شدن به پرداختن به چالش‌ها کمک کند

منبع خبر: bis_org

#سرمایه_نامشهود #انتقال_سیاست_پولی #ثبات_مالی #داده_بهتر #دارایی‌های_نامشهود_سنجش