شاخص TPA WTO-IMF: رشد مستمر فعالیت‌های سیاست تجاری جهان تا می 2026

این خبر به‌روزرسانی شاخص فعالیت سیاست‌های تجارت WTO-IMF (TPA) را اعلام می‌کند که اکنون تا می 2026 گسترش یافته است. این شاخص که به‌طور مشترک توسط اقتصاددانان WTO و IMF توسعه یافته است، از گستره وسیعی از اطلاعات درباره اقدامات سیاستی تجاری در اقتصادهای مختلف و کالاهای گوناگون استفاده می‌کند و به‌طور ماهانه ارائه می‌شود. داده‌های زیرین با استفاده از یک مدل عامل پویا، دینامیک هم‌گرایی این اقدامات را استخراج می‌کند تا تغییرات واقعی سیاستی را نشان دهد. منابع اصلی داده‌ها شامل پایگاه Trade Monitoring Database (TMDB) سازمان WTO و Global Trade Alert (GTA) است.

تبیین‌های کلیدی نشان می‌دهد که اقدامات تسهیلی—آن دسته از اقداماتی که با کاهش موانع یا بهبود تشریفات گمرکی کار را برای تجارت ساده می‌کنند—در سال‌های اخیر شتاب کمتری داشته‌اند، با استثنای بحران تنگه هرمز که در آن این دسته بیش از دو سوم کل اقدامات را تشکیل می‌دهد. در مقابل، سایر دسته‌های سیاستی از جمله اقدامات محدودکننده با سرعت بیشتری جلو رفته‌اند و موج سال 2025 فراتر از بزرگ‌ترین اقتصادها گسترش یافته است. داده‌های اولیه 2026 نشان می‌دهد شاخص به سطح بالاترین خود از زمان بحران مالی جهانی رسیده و در بازه ژانویه تا می 2026، فعالیت سیاست تجاری جهانی تقریباً دو برابر سطح 2024 و حدود یک چهارم بالاتر از میانگین 2025 بوده است.

تفکیک شاخص نشان می‌دهد افزایش اخیر عمدتاً توسط اقدامات محدودکننده هدایت می‌شود؛ این دسته بیشترین رشد را تا سال‌های 2025 و 2026 ثبت کرده و در کنار افزایش تدریجی یارانه‌ها و سایر اقدامات باقی‌مانده، به تسریع فاصله بین سیاست‌های محدودکننده و تسهیلی منجر شده است. این روند نه تنها در اقتصادهای بزرگ بلکه به‌طور چشمگیری در اقتصادهای غیر-G20 نیز مشاهده می‌شود. شاخص TPA همچنین امکان پایش سیاست‌های تجارت در زمان واقعی را فراهم می‌کند. یک تمرین اکنون‌سازی با مدل MIDAS نشان می‌دهد که ترکیب شاخص‌های ماهانه مانند قیمت کالا و شاخص‌های عدم قطعیت با داده‌های جست‌وجوی Google Trends می‌تواند پیش‌بینی یک‌مرحله‌ای شاخص TPA را ارائه دهد. شکل 3 اکنون‌سازی تا ژوئن 2026 را نشان می‌دهد که احتمال افزایش بیشتر فعالیت‌های سیاست تجاری جهانی را نمایان می‌کند.

نکات کلیدی

• شاخص WTO-IMF TPA تا می 2026 گسترش یافته و بر پایه TMDB و GTA با استفاده از مدل عامل پویا به‌روزرسانی می‌شود.
• ایجاد فاصله بین اقدامات تسهیلی و محدودکننده در سال‌های 2025–2026 با افزایش قابل توجه اقدامات محدودکننده، و تنها رشد نسبتاً ملایم تسهیلی‌ها.
• رشد وسیع این روند تنها در اقتصادهای بزرگ نیست و اقتصادهای غیر-G20 نیز در سال‌های اخیر به این افزایش پیوسته‌اند.
• پایش زمان واقعی با شاخص TPA از طریق مدل MIDAS و ترکیب داده‌های ماهانه با داده‌های Google Trends برای پیش‌بینی یک‌مرحله‌ای شاخص ممکن است.

منبع خبر: wto

#سیاست_تجاری_جهانی #شاخص_TPA #تجارت_بین_الملل #پایش_در_زمان_واقع