فاصله هدف تا عمل در همکاری‌های بین‌المللی انرژی به رویکردی هدفمند نیاز دارد

گزارش Breakthrough Agenda که توسط آژانس بین‌المللی انرژی با قهرمانان سطح بالا اقلیم منتشر می‌شود، نشان می‌دهد با وجود تعهدات گسترده کشورهای جهان برای همکاری در حوزه انرژی و اقلیم، ترجمه این اراده به نتایج ملموس همچنان با چالش روبه‌رو است. این نسخه از گزارش، مجموعه‌ای از طرح‌های اقدام بخشی را که تحت برنامه Breakthrough Agenda در COP30 به سال 2025 توسعه یافته بود بررسی می‌کند و اولویت‌های کوتاه‌مدت برای تسریع کاهش انتشار و بهبود شرایط سرمایه‌گذاری و توسعه بازار را قبل از Global Stocktake در 2028 مشخص می‌کند.

در زمینه تقاضای انرژی و تحولات بازار، تقاضای جهانی برق در سال 2025 تقریباً 3 درصد افزایش یافت و نیروهای تجدیدپذیر و هسته‌ای نزدیک به 60 درصد این افزایش را تامین کردند. همچنین، افزایش ظرفیت‌های جدید تجدیدپذیر به رکورد 800 گیگاوات رسید و سرمایه‌گذاری در شبکه‌ها، حمل‌ونقل برقی و صنایع نیز افزایش یافت.

با این حال، انتشار گازهای CO2 مرتبط با انرژی در سال 2025 نیز اندکی افزایش یافت که نشان می‌دهد فاصله بین مسیرهای سیاستی فعلی و اهداف اقلیمی جهانی عمیق‌تر از آن است که صرفاً با آرمان‌های بلندمدت جبران شود. گزارش می‌گوید موانع اصلی انتقال انرژی اکنون بیشتر به سرعت توسعه پروژه‌ها، زیرساخت‌ها و بازارها مربوط است تا به بلندپروازی‌های نظری. همکاری بین‌المللی هر چند گسترش یافته اما پیچیده شده است و برای تقویت هماهنگی برنامه اقدام اقلیم جهانی طرح‌هایی معرفی کرده است تا تمرکز همکاری‌ها بر اجرای عملی در بخش‌ها و زنجیره‌های ارزش مشخص باشد. این گزارش تأکید می‌کند که همکاری بین‌المللی زمانی کارآمد است که به چالش‌های مشترک سرمایه‌گذاری، زیرساخت و توسعه بازار پاسخ دهد و استانداردها را همسو سازد. همچنین بر نقش حیاتی دولت‌ها در شکل‌دهی و اجرای این طرح‌ها تأکید دارد و Breakthrough Agenda که از COP26 در 2021 آغاز شد، چارچوبی برای این همکاری فراهم می‌کند تا فناوری‌های پاک تا سال 2030 ارزان و در دسترس باشند.

نکات کلیدی

• Breakthrough Agenda اولویت‌های کوتاه‌مدت را برای بهبود شرایط سرمایه‌گذاری، راه‌اندازی و توسعه بازار قبل از Global Stocktake در 2028 و شش بخش کلیدی مشخص می‌کند
• تقاضای برق جهانی در 2025 حدود 3 درصد رشد کرد و Renewables و هسته‌ای نزدیک به 60 درصد افزایش را تامین کردند؛ ظرفیت جدید تجدیدپذیر به 800 GW رسید
• نقایص اصلی در انتقال انرژی اکنون بیشتر به سرعت توسعه پروژه‌ها، زیرساخت‌ها و بازارها مرتبط است تا با بلندپروازی‌های نظری
• همکاری بین‌المللی با وجود گسترش، پیچیده شده و برای جلوگیری از تکه‌تکه‌شدن بازارها به نقش فعال دولت‌ها در اجرا نیاز دارد

منبع خبر: iea_org

#انرژی_پاک #همکاری_بین_المللی #توسعه_پایدار #برنامه_پیشرو