قیمتگذاری و ارزشگذاری پیمانهای آتی و نرخهای بهره سلف
-
هدف اصلی: این بخش به نحوه پیشبینی نرخهای بهره در آینده و استفاده از ابزارهایی برای قفل کردن این نرخها جهت محافظت در برابر نوسانات میپردازد.
-
نرخ سلف (Forward Rate): به بازدهها و نرخهای بهره برای دورههایی در آینده گفته میشود. نمادگذاری آن نشاندهنده زمان شروع و طول دوره است؛ مثلاً نماد $F_{2,1}$ نشاندهنده نرخ یک وام ۱ ساله است که از ۲ سال دیگر آغاز میشود.
-
محاسبه نرخ سلف ضمنی: بانک مرکزی این نرخها را مستقیماً اعلام نمیکند، بلکه باید آنها را با استفاده از نرخهای نقدی (Spot rates) استخراج کرد. این محاسبه بر اساس «شرط عدم آربیتراژ» انجام میشود؛ به این معنی که بازده سرمایهگذاری یکجا و بلندمدت باید با بازده سرمایهگذاری کوتاهمدت و سرمایهگذاری مجددِ اصل و سود آن (با نرخ سلف) کاملاً برابر باشد.
-
توافقنامههای نرخ سلف (FRA): نوعی قرارداد مشتقه نرخ بهره است که در آن خریدار متعهد به پرداخت نرخ ثابت (همان نرخ سلف) و فروشنده متعهد به پرداخت نرخ شناور مرجع بازار در آینده میشود. در زمان تسویه، کل مبلغ جابجا نمیشود، بلکه فقط مابهالتفاوت این دو نرخ بین طرفین تسویه میگردد.
-
نکته طلایی تسویه FRA: تسویه نقدی این قراردادها در روز «شروع» وام انجام میشود، نه در پایان آن. از آنجایی که مابهالتفاوت بهرهها زودتر از موعد دریافت میشود، این مبلغ باید حتماً با نرخ بهره شناور بازار «تنزیل (Discount)» شود تا ارزش فعلی آن به دست آید






